09:00 11.03.2020 2207

Cüdomuz niyə yerində sayır? - YAZI

"Azərbaycan ... ölkəsidi". Özəlliklə, pullu - dolların 0.78 olan vaxtlarında ölkəmizə gələn əcnəbi futbol mütəxəssisləri ümidləri doğrultmadan, uğur qazanmadan evə qayıdandan sonra verdikləri ilk müsahibələrdə üç nöqtənin yerinə şahmat, güləş, ya da cüdonun adını qoyardılar. Bəhanə olmağına bəhanəydi, amma qınamaq da olmurdu. 

Gördükləri uğur qazananlara ayrılan mükafatlar, futbolda olmayan qələbələrin zurna-balabanlarla, efirlərdə açıq-aşkar mükafatlandırmalarla qeyd edilməsi idi. Bir də olimpiya oyunları ərəfəsi oldumu, kişiləri şoka salırdıq. Çempionun, mükafatçıların "premiyalar”ı milyon dolları keçirdi. Əslində o zaman üçün üzdə olan, ancaq görüntüsü reallıqdan çox-çox baha bir növ var idi. Yiyəsi nazir idi deyə, elə bilirdin hər şey yağ-baldı, əslində vəziyyət bərbada yaxın idi. Paradoks isə tariximizin ən böyük nəticələrinin o zaman qazanılması oldu. Söhbət cüdo federasiyasından gedir. Sabiq Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi naziri Füzuli Ələkbərov 1996-cı ildən 2015-ci ilədək bu federasiyanın prezidenti olub. "İmproteks" şirkətlər qrupunun rəhbəri olan Ələkbərov daha çox biznesmen kimi ad çıxarmışdı. Bu sahənin adamları isə adətən perspektivi şübhəli işlərə soyuq yanaşır, maaliyyəni cibindən ayırmamağa çalışır. Cüdo da onun üçün belə idi. Odu ki, 19 il ərzində, xüsusilə, son illərdə demək olar ki, bütün təlim-məşq toplanışlarına komanda 7 nəfərlik heyətlə yollanırdı: 5 kişi və 2 qadın cüdoçu. Bəzən bu, 10-a, hətta 15-ə də qalxardı, amma məğz dəyişmirdi. Hətta açıq-aşkar məşqçilərin qarşısına şərt qoyulurdu ki, filan idmançının filan yarışda şansı azdısa, aparmayın! Bütün bunlara rəğmən, Azərbaycan cüdosu (oxu: müstəqillik qazanılandan sonra) ilk olimpiya çempionunu (Elnur Məmmədli), ilk olimpiya üçüncüsünü (Mövlud Mirəliyev), ilk dünya çempionunu (Elxan Məmmədov) dünya idmanına məhz Ələkbərovun dövründə verdi. Ən uğurlu əcnəbi məşqçi - Peter Zeyzenbaxer o dönəmdə gətirildi. Bu gün cüdomuzun simalarından olan Rüstəm Orucovun 21 yaşında London olimpiadasına düşməsi üçün inanılmaz qüvvə sərf edən də, Ermənistanda keçirilən gənclərin Avropa birinciliyində həmin Elmar Qasımovu zirvəyə çıxaran və gələcəyin varlığını göstərən də Ələkbərovun komandası oldu. Dünya üçüncüsü Orxan Səfərovu da bir kənara yazaq. Həmin komandada qadınlar - Kifayət Qasımova və Ramilə Yusubova var idi. Hər ikisi də dünya və Avropa mükafatçısı... Özümüzünkülər idilər ha, Monqolustanın, Rumıniyanın əldə qalanları deyildilər. 

2015-ci il fevralın 28-də məlum olaylar yaşandı. Köhnə "Neftçibaza"nın qabağında cüdo yığmamızın üzvləri etiraza qalxdılar. 2013-cü ildə nazir postundan göndərilən Ələkbərov üçün federasiya dözülməz xərc idi. Amma o, sırf yuxarılarla əlaqələri qorumaq üçün "vuruşurdu". Artıq gec idi. Qurulan plan işə yaramışdı və tezliklə də reallaşdı. 

Beləliklə, bütün məsuliyyət idman sahəsində yetərincə təcrübəli,  "Neftçi" Futbol Klubunda uğurlu olmuş Sadıq Sadıqova tapşırıldı. Amma cüdo spesifik sahə idi. Cəmi bir il sonra Rio olimpiadası gəlirdi. Sadıqov  heç nə edə bilməzdi. Bir çıxış yolu qalırdı. 2016-cı il fevralın 12-də SOCAR və Beynəlxalq Cüdo Federasiyası arasında 4 illik anlaşma imzalandı. 

"Bizim üçün də belə bir müqaviləni ən məşhur şirkətlərdən biri ilə imzalamağımız çox əlverişli imkandı. SOCAR-la tərəfdaşlıq idman sahəsində bir çox layihələrimizin həyata keçirilmə baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edir”.

Bunu Beynəlxalq Cüdo Federasiyasının prezidenti Marius Vizer dedi. Vizer illərdi Füzuli Ələkbərovdan ala bilmədiyini almışdı. Fəqət bu bazar deyildi, ticarət idi. Ticarətdə isə heç olmasa, başabaş alış-veriş məcburidi. Vaxt yox idi və köhnə heyətə güvənən yeni komanda elə "köhnə" idmançıların - Rüstəm Orucovla Elmar Qasımovun sayəsində iki olimpiya gümüşü qazandı. Bu, idarəçilik yox, xərc idi. İnanılmaz büdcə sayəsində vitamınləşmə, Yaponiyadan tutmuş Fransa, Braziliyaya qədər təlim-məşq toplanışları, yüksək əməkhaqqları bəhrə verdi.

Qarşıdan Tokio Olimpiadası gəlir. İdmanımızın markalarından birinin başında olan indiki rəhbərliyin 5 ili tamam olacaq və biz olimpiadaya gedirik. Əsas medal ümidlərimiz kimlərdi sizcə? Yenə Rüstəm Orucovla Elmar Qasımov - Füzuli Ələkbərovun zamanında üzə çıxan idmançılar. Doğrudu, danışdırsan deyəcəklər ki, nə bilim Sumqayıtda, Gəncədə və sairə şəhərlərdə zallar açmışıq, yeniyetmələr arasında filan nəticə, gənclər arasında filan nəticə... Bəylər, böyüklərinizi və böyüklüyünüzü göstərin, bir zəhmət.

P.S. Siz də "gör Ələkbərovun əlində neft olsaydı, cüdomuzda nələr olardı" deyə düşündünüzmü? Məsəl var: gələn gedənə şükr etdirər. 

Əli Sahib
Fanat.Az


Telegram Xəbərləri ilk siz oxuyun! Telegram kanalımıza abunə olun.
Abunə Ol
Oxşar xəbərlər

Xəbər lenti

14 İyun 2026
13:17

Azərbaycan yığmaları yarımfinal oyunlarına çlxlr

12:44

Rza Cəfərov tanınmış Avropa klubuna keçməyə yaxındır

12:26

Popoviç Türkiyə üzərində qələbəni dəyərləndirdi

11:39

Avstraliya - Türkiyə matçının ən yaxşı futbolçusu bilindi

11:13

Vinisius Ronaldinyoya çatdı

10:40

Türkiyə millisinin baş məşqçisi məğlubiyyəti belə şərh etdi

10:31

DÇ-2026: Türkiyə Avstraliya ilə bacarmadı

10:03

MY-dən qovulan Amorim digər Avropa nəhənginin "sükanı arxası"na keçir - Maaşı açıqlandı

09:37

DÇ-2026: Braziliya Mərakeşi yenə bilmədi, Şotlandiyadan qələbə

09:00

Günün oyunları bu kanallarda - AFİŞA

02:22

1966-cı ildən bəri hələ belə sonluq görünməmişdi

01:04

DÇ-2026: Qətər məğlubiyyətdən son dəqiqələrdə qurtuldu

13 İyun 2026
23:39

Azərbaycanın 3x3 basketbol üzrə milliləri yarımfinala yüksəlib

22:43

Ander Errera uşaqlıq klubuna qayıdır

22:11

Azərbaycan millisi dünya çempionu oldu

21:45

DÇ-2026: Türkiyə millisi ilk matçına çıxır

21:12

Dursun Özbəkdən İkardiyə sərt şərt: İstanbulla bağlı xüsusi maddə

20:52

Dünya çempionatında ağlasığmaz soyğun

20:22

"Mançester Yunayted" axtardığı yarımmüdafiəçini Fransada tapdı

19:51

Osimhen hərəkətə keçdi: Ulduz hücumçu "Qalatasaray"a gəlməyə hazırdır

19:14

Mourinyudan Arda Güler qərarı

18:41

"Arsenal" vinger ovunda: Siyahıda 4 böyük ulduz var

18:25

"Arsenal"dan "Mançester Yunayted"ə rədd cavabı: Gənc ulduzun qiyməti 60 milyondur

17:57

İrlandiya İsraillə neytral meydanda qarşılaşacaq

17:20

"İnter"in oyunçusu İtaliyanı İngiltərəyə dəyişə bilər

16:53

Məşhur ingilis referi ABŞ-də sıradan çıxdı, yerinə bu hakim təyin olundu

16:15

Əşrəf Hakimi Braziliyaya meydan oxudu - "Bizə də "afrikalı braziliyalılar" deyirlər"

15:44

Klublarımızın yay planları: Kim gəlir, kim gedir? - YENİLƏNİR

15:28

Portuqaliya millisinin üzvü Londonu tərk edir, İngiltərəni yox

14:56

Bakı klubu kapitanı ilə bağlı qərarını verdi - RƏSMİ

14:30

"Bayern"dən ayrılan Qoretskanın yeni klubu bilindi - SON DURUM

13:59

İbrahimoviç DÇ-2026-da azarkeşlik etdiyi komandanın adını dedi - "Mənim köküm o ölkədəndir"

13:17

ABŞ bir rekordunu 96 il sonra təkrarladı, digərini isə...

12:53

Avropa Kuboku: Azərbaycan millisi mübarizəyə başlayır

11:54

"O, öz dövrünün ən yaxşı hücumçusudur. Nöqtə!" - Pol Poqba

11:23

Avropa Liqası: Azərbaycan milli komandaları sınaq qarşısında

10:11

İnfantino İtaliyaya istehza etdi - "Bəlkə onda dünya çempionatına qatıla bildilər"

09:36

DÇ-2026: İsveçrə Qətər ilə üz-üzə

09:00

Modriçin karyerasını nə vaxt bitirəcəyi bilindi

08:00

DÇ-2026: ABŞ Paraqvaya rəhm etmədi

Facebookdan bizi izləməyi unutmayın.
X